Waartoe 'het actualiseren' van de doden-herdenking en bevrijdingsdag al niet leiden kan, toonde het NOS-journaal van vier Mei toen het ons rechtstreeks verbond met Westerbork, waar een zanger zich op een podium had opgesteld naast de doodlopende, ten hemel krullende spoorrails die in dat voormalige concentratiekamp de moord op miljoenen symboliseert. Een zekere Maarten Peeters keek huilerig in de camera. Achter hem stond een vleugel, waarachter een in al even stemmig zwart geklede begeleider. Het intro klonk in mineur en Maarten begon: "De
treinen reden weer..."
Dat 't hier geen commercial betrof voor de verzelfstandigde Nederlandse Spoorwegen met hun stipte dienstregeling, bleek toen het woord Kosovo viel. "De wagons hebben kleur", zong Maarten, en of we dan toch niks geleerd hebben van vroeger?
In mijn onschuld dacht ik: "Gut, er is toch wel verschil tussen een wagon die richting Sobibor tuft of een trein die een Kosovaar naar de vrijheid van Albanië rijdt?"
Ik had 't verkeerd gezien. Volgens Maarten is er geen verschil. Hij is daarin niet de enige; de massa-hysterie waartoe 'het actualiseren' leidt, zorgt ervoor dat de Holocaust en de Tweede Wereldoorlog bij de gekste gelegenheden als vrome lijkendans opduiken. In NRC-Handelsblad vroeg iemand die de verfilming van "Het meisje met het rode haar" besprak, zich af waarom we niet genoeg hebben aan het verdriet om onze eigen dierbaren, één keer per jaar, zodat we de overige 364 dagen solidair kunnen zijn met de slachtoffers van nu.
Ik kon haar goed begrijpen.
Maar ze vloekte in de kerk.
Wat het optreden van de onbaatzuchtige protestzanger in Westerbork des te genânter maakte, was de wetenschap - bij niet iedereen bekend - dat de Kosovaren in '40-'45 als trouwste bondgenoten van de collaborerende Kroatiërs door de SS tot de orde moesten worden geroepen wegens hun 'onfatsoenlijke' optreden tijdens moordpartijen op joden. Ik weet best dat je meer dan vijftig jaar later niet de erfzonde kunt afroepen over een nieuwe generatie, maar om uitgerekend in een voormalig concentratiekamp te komen kwelen over het lot van verdrevenen van nu wier voorouders het bloed van de mensenjacht aan hun handen hebben kleven en die een onzekere, maar zeker niet per definitie hopeloze toekomst tegemoet gaan..?
Ik durf 't bijna niet te zeggen, maar 't heeft iets van Slechte Smaak.
De grootste blunder uit het bestaan van de NAVO zijn de bombardementen op Servië, omdat Milosevic zich geen betere bondgenoot kon wensen, omdat stalinisten en fascisten in Rusland er nog meer de wind door in de zeilen hebben gekregen en omdat er bij benadering geen plaats is voor nog eens zeshonderdduizend gevluchte Kosovaren in West-Europa.
Het enige voordeel van het NAVO-misverstand is dat allerhande artiesten hun naar succes dorstende ego kunnen laven aan de afschuw die oorlog nu eenmaal bij ieder redelijk mens opwekt. Freek de Jonge of Herman van Veen, Maarten Peeters, Borsato, Hazes, ze hebben allemaal gemeen dat ze menen op dit moment 'niet te kunnen zwijgen'.
Dit tot verdriet van mijn oren.
Waar blijft de jonge protestzanger die verdedigt dat wij hier in het Westen ons nooit moeten bemoeien met de stammenstrijd van struikrovers? En dat heel veel Kosovaren beter af waren geweest als de NAVO zich beperkt had tot het plengen van een krokodillentraan, en toezien hoe de dames en heren elkaar afmaken? Er ligt een Derde Wereldoorlog op de loer, en dat mede vanwege het geloei van de Maarten Peeters'en. Laat ons een kaarsje ontsteken en bidden om licht in zijn duisternis.