Ik heb op een bijeenkomst van Abou Jaja in Den Haag inderdaad met een nogal opgewonden mevrouw gesproken die voor de website van Theo van Gogh schrijft. Ik heb getracht haar wat te kalmeren. Zij heeft bij dat gesprek geen aantekeningen gemaakt. Zij citeert uit het hoofd en daarmee dus onzorgvuldig en onjuist. Verder wil ik u adviseren slechts amusementswaarde te hechten aan wat er op de website van Van Gogh staat.

Met vriendelijke groet,
Willem Lust

1001 Vrouwen

"Een film met Katja Schuurman?! Heb je geld nodig ofzo?" Ik heb het script van 'Interview' in mijn handen. Het staat er echt: Interview, regie Theo van Gogh, geschreven door Theodor Holman, met Katja Schuurman en Pierre Bokma. "Katja is de meest onderschatte actrice van Nederland, Ebru. Theodor heeft het geschreven, we gaan het in een noodtempo opnemen. Dat kan ze namelijk best."

Ik geloof er allemaal niets van, maar ik weet wanneer ik mijn mond moet houden. Inzicht komt met de jaren. Theo is bloedserieus en enthousiast. Ik moet er wel om lachen. Mannen zijn simpele wezens. Natuurlijk is Theo enthousiast over Katja, wie niet?

Katja. Nooit begrepen wat mensen in haar zien. Maar in een land waar Vanessa en Patricia de norm voor 'mooi' zijn, moet je haar absoluut nageven dat ze haar best doet om het volk op te voeden. Niet helemaal mijn stijl en smaak, maar ik hoef dan ook niet te leven met de almaar wisselende mening van 15 miljoen mensen. Laat staan met hun kritische blikken.

Het is natuurlijk ook nooit goed. Vrouw, jong, zelfstandig, vast wel vermogend, en alleen maar sappige drama verhalen. De 'bladen' leven er goed van. Maar ze ís wél een jonge vrouw, die zich knap staande houdt in een voor buitenstaanders boeiend wereldje. En in hoeverre lijdt zij in haar branche niet ook aan een glazen plafond, male chauvinist pigs en beperkte houdbaarheidsduur? Bovendien, voor de buitenwereld vormt haar leven misschien een sappig drama verhaal, maar het is wél háár leven. Geen docu-soap. Ze werkt zich een slag in de rondte en durft de confrontatie met de liefde tenminste aan. Hm. Ik schaam mij opeens over mijn oppervlakkige vooroordeel. En waar is mijn vrouwelijke solidariteit eigenlijk gebleven?

Ok dan, op naar 'Interview'. Een film van Theo van Gogh, met Katja Schuurman en Pierre Bokma. Geschreven door Theodor Holman.

De kaartjes voor het premièrefeestje vallen tijdig door de bus, en er wordt driftig gebeld over de 'wat moet ik aan vraag'. De conclusie leidt maar tot 1 ding: Van Katja win je het toch niet dus who cares?? En ook Theo is onweerstaanbaar zoals altijd, in een prachtig doorwassen
T-shirt met gaten en rafels waar een beetje designer uren over zou doen. Bovendien ga ik met een vriendin die zelfs tijdens haar zwangerschap nog voor foto's gevraagd werd. Nee, dat het even duidelijk is: ik ga alleen voor de film. Ik ga mijn vooroordeel over Katja ehh... toetsen.

Hoe boeiend kan een film met twee acteurs zijn? Een film die maar twee locaties kent: de gracht voor Katja's appartement en Katja's appartement. Eerlijk? Je merkt er niets van. En dat is de verdienste van beide acteurs. Ondanks dat Pierre Bokma wat goed te maken heeft –ik viel in slaap bij Cloaca- en ik kritisch naar Katja kijk. Maar ja, met mij de rest van Tuschinski. En het kan haast niet anders of de rest van Tuschinski ziet en denkt hetzelfde als wat ik denk: wat is Katja goed. Ik krijg met haar te doen: hoe moet ze deze rol in hemelsnaam overtreffen?

Tijdens de film bekruipt me een gevoel van onbehagen, ik herken iets, wat? Maar de film boeit teveel om hier lang bij stil te staan. Katja is de ultieme vrouw: aardig en arrogant. Zelfverzekerd en kwetsbaar. Vriendin en dochter. Hoer en carrièrevrouw. Achterbaks en verleidelijk. Dom blondje en diva. Moeder en meesteres. De eeuwige strijd der seksen voltrekt zich op het witte doek: wie is wie de baas? De topjournalist de topactrice of andersom? Wat een domme vraag.

Dat dit écht een domme vraag is, realiseer ik mij als ik Theo feliciteer:
    - Jeetje wat een superheks!
    - JA! GOED hè!

De stukjes vallen op hun plaats. Ik herken in Katja gewoon mezelf, een vrouw. Alle facetten die een vrouw in zich heeft, toont ze in deze film. Er blijft iets knagen, normaliter vind ik het de meest vanzelfsprekende zaak van de wereld dat wij vrouwen 1001 rollen aannemen en van gedaante wisselen. Waarom vind ik deze rol toch een knappe prestatie?

Dan zie ik Katja. Ze ziet eruit als een gevierde actrice: halflang donker haar, dat in haar nek vastzit. Een outfit die geheid heel hip is en waarvan ik me afvraag waar je dat in hemelsnaam koopt. En plotsling realiseer ik me wat haar prestatie in 'Interview' zo goed maakt. Gedurende de hele film wisselt ze niet van kleding: spijkerbroek, rood shirt, zwarte leren laarzen. Sterker nog, gedurende de film wordt ze eigenlijk alsmaar verlepter. De laarzen gaan uit en ze loopt de rest van de film op blote voeten. Ze drinkt en snuift en heur haar raakt steeds meer in de war. Haar blote buik is niet de platste en komt regelmatig in beeld. En tóch, ondanks dit alles, weet ze de verschillende karakters van een vrouw zo treffend neer te zetten.

Hier, op het feestje IS ze de gevierde actrice. In de film, toont ze daarnaast heel eenvoudig mens te zijn. Een vrouwtjesmens. O wat heb ik met haar te doen, is er leven na deze rol? Ik vraag het haar:

    - Jeetje wat was jij goed, echt super!
    - Ja? Dank je!
    - Ik zat echt te denken van hoe moet ze dit in hemelsnaam overtreffen?
    - Joh, daar denk ik maar even niet aan hoor, eerst dit maar 'ns en dan zien we wel weer!
    - Zeg Katja, ik weet niet of het de bedoeling is maar je hebt maar één oorbel in?
    - O ja! Nee dat klopt, dat schijnt 'in' te zijn, ik word gestyled door m'n zusje en die zegt dat dit hoort.

Ze haalt d'r schouders op en lacht me ontwapenend toe. Ik moet er ook om lachen. Ik ben blij met m'n analyse en nog blijer over mijn ongelijk. Ja Katja is gewoon leuk, blij met complimenten, opgelucht over reacties. Niets menselijks is haar vreemd.

'Interview' sterkt mij in mijn overtuiging dat wij vrouwen niet gek zijn. De media wijzen ons altijd aan als het zwakke geslacht maar niets is natuurlijk minder waar. Deze tijd verwardt mannen meer dan ons. De functie-omschrijving van 'mannen' is aangepast en uitgebreid, en de tijdsgeest verlangt dat ze daar nog inhoud aan gaan geven ook. Is dat even schrikken... En de totnogtoe meest onderschatte actrice van Nederland zal heren alleen maar banger maken. En bedankt Theo, dát was nou ook weer niet de bedoeling...

Vorige column Ebru Umar